(trở về mục lục)

Phật giáo trong việc giải quyết xung đột và chiến tranh

Thích Nhất Hạnh
Thích nữ Tịnh Vân dịch

Bài tóm tắt

Mầm mống chiến tranh và xung đột ở trong chúng ta. Có những đau buồn trong chúng ta trở nên dễ nhận, bao gồm và biến đổi như: giận dữ, sân hận, đối xử phân biệt, kiêu mạn, thất vọng… Thực hành là để thấy tận cội nguồn của chúng, hiểu chúng và biết làm thế nào hoá giải chúng. Chúng ta cần lắng nghe nỗi khổ riêng của chúng ta, nỗi khổ của gia đình ta, cộng đồng và quốc gia ta. Chúng ta có thể giúp nhau trong mối quan hệ của chúng ta để nhận ra rằng những đau đớn này còn đó trong mỗi tự thân và chúng ta sống theo một cách như vậy để cho phép các khổ đau này lớn mạnh - mỗi chúng ta phải làm lời cam kết không được tưới những hạt giống bạo lực, hận thù, phân biệt đối xử và thất vọng trong chúng ta. Trong tình cốt nhục của chúng ta, ví như người cộng sự với nhau, cha đối với con trai, mẹ đối với con gái, anh đối với em… chúng ta có thể giúp nhau thực hiện, luôn học cách lắng nghe nhau bằng lòng từ, luôn dùng lời ái kính giúp người kia nhận ra buồn khổ đang ngự trị trong tâm vị ấy. Chúng ta cũng dùng lời ái kính ban cho người khác những hạt giống hiểu biết, từ bi, hỷ lạc và tình cốt nhục vốn sẵn ở trong. Chúng ta giúp nhau giải quyết tình huống quan hệ cá nhân chúng ta, trước khi chúng ta mong giúp giải quyết cá tính con người và trần gian. Giải quyết có thể trong mỗi hơi thở, mỗi bước chân, mỗi lúc chúng ta nói một điều, phát ra một ý tưởng và giữ lại một việc làm, ngay cả việc làm mỉm cười đối với người khác. Trần gian lắm bịnh, xã hội chúng ta lắm bịnh, lại có quá nhiều thất vọng và bạo lực. Thực hành theo lời đức Phật dạy về nghĩ đúng (suy nghĩ không phân biệt, có từ tâm và hiểu biết), nói đúng, làm đúng, sống đúng là nòng cốt cho việc giải quyết cái mà tất cả chúng ta quan tâm. Người trẻ nên học cách thực hành con đường Bát Chánh trong tình huống gia đình và học đường của họ, và công dụng của từ ngữ vô tội luôn được áp dụng, nếu có thể. Đàm phán về Hoà bình dẫn đến kết quả tốt nếu số đông tham gia giải trừ xung đột có hiểu biết nhau và biết làm thế nào để sử dụng nhuần nhuyễn đức tính lắng nghe và dùng lời ái ngữ.